- Beoogd gebruik
- Verschillen in taakaanpak bespreekbaar maken
- Inhoudelijke basis
- Vier voorkeurstegenstellingen
- Onderzoeksbasis
- Verkennend; geen scherpe natuurlijke typegrenzen
- Eigen vragenlijst
- Inhoudelijk uitgewerkt; niet onafhankelijk gevalideerd
Onze inhoudelijke opbouw
ClassPilot bevat twintig scorende tweekeuzevragen, vijf per tegenstelling. De onderwerpen gaan over energie naar buiten of binnen, concrete of abstractere informatie, accenten bij besluiten en planning of flexibiliteit. Er is daarnaast een herhaalde controlevraag die niet meetelt voor de score.
De gekozen voorkeuren vormen een lettercombinatie. Bij gelijke scores kan een extra keuze worden gevraagd. Dit is onze eigen vragenlijst, geen officiële MBTI-afname. Het percentage beschrijft keuzes binnen een paar, niet de zekerheid dat iemand bij een type hoort. Deze test staat momenteel buiten het actuele testoverzicht; deze onderbouwing activeert hem niet opnieuw.
Wat onderzoek ondersteunt
McCrae en Costa onderzochten de officiële MBTI bij 468 volwassenen van negentien tot 93 jaar. Zij vonden geen ondersteuning voor werkelijk tweedelige voorkeuren of kwalitatief verschillende persoonlijkheidstypen. De schalen hingen wel samen met aspecten van vier Big Five-dimensies. McCrae en Costa (1989), herinterpretatie van de MBTI vanuit de Big Five.
Het onderzoek gaat over een ander instrument en grotendeels een andere leeftijdsgroep. Het is vooral een reden om voorzichtig te zijn met typegrenzen. Het valideert onze vragen en profielen niet en onderzocht geen ClassPilot-activiteit in het Nederlandse onderwijs. McCrae en Costa (1989), herinterpretatie van de MBTI vanuit de Big Five.
Van onderzoek naar de klas
Wij gebruiken de situaties als aanleiding om te bespreken wanneer een voorkeur past en wanneer de taak om iets anders vraagt. Ook als de test één antwoord vraagt, is tijdens de nabespreking ruimte voor beide kanten. Dit is onze didactische uitwerking. Er is geen effectonderzoek naar deze ClassPilot-toepassing in vmbo, mbo of hbo beschikbaar.
Vmbo, mbo en hbo
Dit zijn lesvoorstellen van ClassPilot. Ze tonen hoe je de inhoud kunt aanpassen aan een context; ze zijn geen afzonderlijk onderzochte effecten of validatie voor deze onderwijsniveaus.
Vmbo
Laat leerlingen eerst individueel een idee bedenken en daarna samen overleggen. Bespreek wat beide werkwijzen opleverden, zonder leerlingen in binnen- of buitengerichte groepen vast te zetten.
Mbo
Vraag om een stagevoorbeeld waarin een checklist hielp en een voorbeeld waarin flexibiliteit nodig was. Bespreek wat de situatie vroeg en wat de student heeft geleerd.
Hbo
Laat een projectgroep een besluit bekijken vanuit argumenten én gevolgen voor betrokkenen. Bespreek welke informatie in het overleg nog ontbrak.
Stem taal, voorbeelden en begeleiding af op de individuele deelnemer. Laat de uitslag niet bepalen welke steun of uitdaging iemand krijgt. Een jongere of anderstalige deelnemer kan extra uitleg nodig hebben; die aanpassing maakt de vragenlijst niet automatisch gevalideerd.
Een werkvorm
- Gebruik een concrete vraag of situatie als gespreksstart.
- Vraag wanneer beide antwoordmogelijkheden bij de deelnemer passen.
- Laat een recent voorbeeld en een tegenvoorbeeld beschrijven.
- Bespreek welke aanpak de specifieke opdracht vraagt en oefen daarmee.
- Evalueer de gekozen aanpak zonder terug te vallen op de lettercode als verklaring.
Laat deelnemers zelf kiezen wat zij delen. Bespreek gevoelige voorbeelden individueel, maak geen openbare ranglijst van scores en laat ruimte om een profiel tegen te spreken. Koppel een klasbeeld aan observaties en gesprekken, voordat je een onderwijskeuze maakt.
De uitslag gebruiken
Wat je kunt bespreken
- De deelnemer kan vertellen welke mogelijkheden hij in een specifieke situatie herkent.
- De vragen kunnen verschillende aanpakken zichtbaar maken om verder te bespreken.
Welke conclusies niet volgen
- Lettercodes vormen geen capaciteitsmeting, diagnose of vaststaande identiteit.
- Een gedwongen tweekeuze bewijst niet dat voorkeuren in werkelijkheid scherp gescheiden zijn.
- Gebruik typen niet voor studieadvies, selectie, vaste groepsrollen of verklaringen waarom iemand iets niet kan leren.
Wat nog onderzocht moet worden
Onze eigen keuzevragen en letterprofielen zijn niet onafhankelijk gevalideerd. Naast begrip en betrouwbaarheid vraagt vooral de gedwongen tweedeling aandacht: die kan sterker zijn dan de werkelijke verschillen die deelnemers ervaren.
Voor deze eigen vragenlijst is geen onafhankelijke validatie voor vmbo, mbo of hbo beschikbaar. Ook het effect van onze combinatie van test, gesprek en werkvorm is niet aangetoond. Een percentage is geen bevolkingsnorm. Gebruik de uitslag niet voor diagnose, selectie of beoordeling van geschiktheid.
Bronnen en reikwijdte
De bronbeschrijvingen maken zichtbaar welk deel van onze redenering wordt ondersteund. Onderzoek aan een ander instrument of in een andere populatie is geen keurmerk voor ClassPilot.
Studie onder 468 volwassenen. Ondersteunt terughoudendheid over scherpe typegrenzen; geen validatie van ClassPilot of bewijs voor een onderwijsinterventie.
Lees hoe we theorie, eigen uitwerking en onafhankelijke validatie onderscheiden.